Chủ đề

(Văn hóa) - Người thầy thuốc làm công việc cứu người và thường nhận lại cái trả oán. Câu chuyện ồn ào tôi đọc được trên FB về một ca Viêm Tụy Cấp nặng đã tử vong sau nhiều ngày cứu chữa tại bệnh viện Chợ Rẫy như giúp tôi ôn lại nhiều hình ảnh thuở sinh viên.

Bệnh học Viêm tụy cấp - triệu chứng, chẩn đoán, điều trị

Ngày tôi còn là sinh viên năm thứ Ba, thực tập tại khoa nội tiêu hóa bệnh viện Chợ Rẫy, tôi ấn tượng nhất với các bệnh nhân Viêm Tụy Cấp. Nhiều bệnh nhân mới gặp bữa trước tỉnh táo, sinh viên đến hỏi bệnh sử, ghi bệnh án, qua bữa sau đã… lên đường. Ít có loại bệnh nào mà bệnh nhân chết nhanh như vậy.

Tuyến tụy hay còn gọi là lá mía có chức năng tiết ra dịch tụy. Chất dịch này có các thành phần men tiêu hóa vô cùng lợi hại đúng nghĩa. Các men đó được tiết ra và hòa trộn vào thức ăn để phân rã thức ăn thành các thành phần chất dinh dưỡng cơ bản.

Cấp cứu bệnh nhân viêm tuỵ cấp

Cấp cứu bệnh nhân viêm tuỵ cấp

– Protease dùng để phân cắt chất đạm. Những miếng thịt, miếng cá được enzyme Protease phân cắt thành các acid amin.
– Lipase dùng để phân cắt các miếng mỡ, dầu thành các thành phần nhỏ hơn.
– Amylase dùng để phân cắt các miếng bột đường.
Ngoài ra tụy còn tiết Insulin dùng để vận chuyển đường…

Thức ăn sau khi được nhào nặn một cách cơ học, được trộn với acid Chlohydric của dịch vị dạ dày sẽ được tống xuống tá tràng. Tại đây, tuyến tụy tiết hỗn hợp dịch tụy vào thức ăn để tiếp tục quá trình tiêu hóa.

Điều kỳ diệu của cơ thể là tuyến tụy dù tiết ra các chất làm tan rã đạm, đường, bột, béo… của thức ăn nhưng nó lại không làm hư hại… chính nó. Chất dịch tụy chảy trong ống tụy có cơ cấu đặc biệt, không bị dịch tụy làm hư hại.

Cho đến một ngày nào đó, sau bữa ăn thịnh soạn nhiều rượu bia, no ứ hự, làm kích thích tuyến tụy tiết quá nhiều dịch, hoặc bị kẹt sỏi mật, hoặc bị chấn thương dập tuỵ tạng, chất dịch tụy kia bị xì dò ra xung quanh… Các men tiêu hóa này phát huy vai trò của nó là làm phân rã, tiêu hủy bất cứ chất hữu cơ nào mà nó gặp được. Mô tụy bị ngấm dịch tụy và bị phân hủy như số phận của thức ăn mà ta nuốt vào bụng. Đây là tình cảnh éo le: quân ta giết quân mình!

photo1536997640458-15369976404591899440733

Nếu may mắn dịch tiết ít, cơ thể chỉ bị hư hao thoáng qua, hình thành một vỏ bao để cô lập vùng “chiến sự”, tạo thành nang giả tụy. Hoặc quá trình xì dò rỉ rả cân bằng với khả năng tự vệ của cơ thể thì tạo nên quá trình viêm tụy mạn tính. Nếu không may dịch tụy tiết ra ồ ạt thì sẽ tàn phá mô xung quanh gây hoại tử. Một quá trình nhiễm trùng, nhiễm độc xảy ra trong ổ bụng, gây ra những cơn đau dữ dội. Quá trình hoại tử, nhiễm trùng nhiễm độc đó diễn ra rất nhanh, chức năng gan thận sẽ lần lượt bị suy và hầu hết đưa bệnh nhân vào cửa tử. Khó có thể biết được quá trình viêm tụy sẽ diễn ra như thế nào. Trước đây không có siêu âm, CT, MRI thì chỉ căn cứ vào tình trạng lâm sàng, xét nghiệm các men tụy trong máu như đo Amylase, Lipase, Protease để chẩn đoán, để đánh giá mức độ phóng thích men tụy.

Khi đã xác định được viêm tụy cấp thì không cho bệnh nhân ăn bất cứ thứ gì vì điều đó làm kích thích tiết dịch tụy nhiều hơn. Một chai nước muối sinh lý cắm sẵn để giữ mạch và truyền thuốc khi cần thiết.

Tôi không nói về khoa ICU của bệnh viện Chợ Rẫy, nơi có những thiên thần áo trắng đáng kính nhất, nơi tập trung những trí tuệ cao nhất ngày đêm theo dõi bệnh nhân, nơi trang bị những thiết bị cứu người hiện đại nhất. Tôi chỉ nói về căn bệnh dễ chết nhất mà tôi từng biết.

Bệnh dễ gây biến chứng suy đa tạng

Bệnh dễ gây biến chứng suy đa tạng

Không lạ khi một bà mẹ bị mất con và trút sự đau đớn của mình lên bệnh viện bằng những mô tả xấu xí nhất. Nếu những thịnh nộ đó được xả ra và làm cho bà mẹ được thăng bằng thì cũng hãy cứ để cho việc đó xảy ra. Dẫu cho cơn thịnh nộ có nhiều lần hơn như vậy thì các y bác sĩ cũng đã làm hết sức của mình và cũng không thể dành nhiều thời gian hơn để hứng chịu cơn thịnh nộ ấy. Bởi lẽ đội ngũ áo trắng đó sau khi phải ngồi lật lại từng trang bệnh án để giải trình thì sẽ lại phải vội vã lao vào bên trong khoa ICU kia để giành giật từng nhịp tim, từng hơi thở của các bệnh nhân khác đang đối mặt với tử thần.

Xin thông cảm!

Xin hãy share để những ai đang nặng lời mắng nhiếc hiểu được sự tình.

BS Phan Xuân Trung  – Trung tâm y tế Hoà Hảo, TP.HCM

Thích và chia sẻ bài này trên:
Từ khóa:
Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về banbientap@trandaiquang.net